记VABC 是内角A,B,C的对边分别为a,b,c.已知…——2021 高考数学第 19 题答案解析

2021_新课标I Paper

2021 National Question 19 Free-response Differentiating
2021_新课标I Paper

19. 记VABC 是内角A,B,C的对边分别为a,b,c.已知 $b ^ { 2 } = a c$ ,点D在边AC上,$B D \sin \angle A B C = a \sin C$

(1)证明: BD b= ;

(2)若AD DC= 2 ,求 $\cos \angle A B C$

Answer key

(1) 证明见解析; (2) $\cos \angle A B C = \frac { 7 } { 1 2 }$

查看原卷 →

完整解析 · 逐步详解

(1)在 $\triangle ABC$ 中,由正弦定理 $\frac{b}{\sin \angle ABC} = \frac{c}{\sin C}$,可得 $\sin C = \frac{c \sin \angle ABC}{b}$。
已知 $BD \sin \angle ABC = a \sin C$,将 $\sin C$ 代入得:
$$ BD \sin \angle ABC = a \cdot \frac{c \sin \angle ABC}{b} $$
因为 $\angle ABC \in (0, \pi)$,所以 $\sin \angle ABC \neq 0$,两边约去 $\sin \angle ABC$ 得:
$$ BD = \frac{ac}{b} $$
又已知 $b^2 = ac$,即 $ac = b^2$,代入上式得:
$$ BD = \frac{b^2}{b} = b $$
故 $BD = b$ 得证。

(2)由题意 $AD:DC = 2:1$,且 $AC = b$,所以 $AD = \frac{2}{3}b$,$DC = \frac{1}{3}b$。
由(1)知 $BD = b$。
在 $\triangle ABD$ 中,由余弦定理得:
$$ \cos \angle ADB = \frac{BD^2 + AD^2 - AB^2}{2 BD \cdot AD} = \frac{b^2 + (\frac{2}{3}b)^2 - c^2}{2 b \cdot \frac{2}{3}b} = \frac{\frac{13}{9}b^2 - c^2}{\frac{4}{3}b^2} $$
在 $\triangle CBD$ 中,由余弦定理得:
$$ \cos \angle CDB = \frac{BD^2 + DC^2 - BC^2}{2 BD \cdot DC} = \frac{b^2 + (\frac{1}{3}b)^2 - a^2}{2 b \cdot \frac{1}{3}b} = \frac{\frac{10}{9}b^2 - a^2}{\frac{2}{3}b^2} $$
因为点 $D$ 在边 $AC$ 上,所以 $\angle ADB + \angle CDB = \pi$,故 $\cos \angle ADB = - \cos \angle CDB$。
即:
$$ \frac{\frac{13}{9}b^2 - c^2}{\frac{4}{3}b^2} = - \frac{\frac{10}{9}b^2 - a^2}{\frac{2}{3}b^2} $$
化简该等式:
$$ \frac{13b^2 - 9c^2}{12b^2} = \frac{9a^2 - 10b^2}{6b^2} $$
$$ 13b^2 - 9c^2 = 2(9a^2 - 10b^2) $$
$$ 13b^2 - 9c^2 = 18a^2 - 20b^2 $$
$$ 33b^2 = 18a^2 + 9c^2 \implies 11b^2 = 6a^2 + 3c^2 $$
将 $c = \frac{b^2}{a}$ 代入上式:
$$ 11b^2 = 6a^2 + 3\left(\frac{b^2}{a}\right)^2 = 6a^2 + \frac{3b^4}{a^2} $$
两边同乘 $a^2$ 并整理:
$$ 11a^2 b^2 = 6a^4 + 3b^4 $$
$$ 6a^4 - 11a^2 b^2 + 3b^4 = 0 $$
这是一个关于 $a^2$ 和 $b^2$ 的齐次方程,因式分解得:
$$ (2a^2 - 3b^2)(3a^2 - b^2) = 0 $$
解得 $a^2 = \frac{3}{2}b^2$ 或 $a^2 = \frac{1}{3}b^2$。

在 $\triangle ABC$ 中,由余弦定理:
$$ \cos \angle ABC = \frac{a^2 + c^2 - b^2}{2ac} $$
因为 $ac = b^2$,且 $c = \frac{b^2}{a}$,所以:
$$ \cos \angle ABC = \frac{a^2 + \frac{b^4}{a^2} - b^2}{2b^2} = \frac{a^2}{2b^2} + \frac{b^2}{2a^2} - \frac{1}{2} $$

情形 1:若 $a^2 = \frac{1}{3}b^2$,则 $\frac{a^2}{b^2} = \frac{1}{3}$,$\frac{b^2}{a^2} = 3$。
$$ \cos \angle ABC = \frac{1}{2} \cdot \frac{1}{3} + \frac{1}{2} \cdot 3 - \frac{1}{2} = \frac{1}{6} + \frac{3}{2} - \frac{1}{2} = \frac{1}{6} + 1 = \frac{7}{6} > 1 $$
余弦值不能大于 1,舍去。

情形 2:若 $a^2 = \frac{3}{2}b^2$,则 $\frac{a^2}{b^2} = \frac{3}{2}$,$\frac{b^2}{a^2} = \frac{2}{3}$。
$$ \cos \angle ABC = \frac{1}{2} \cdot \frac{3}{2} + \frac{1}{2} \cdot \frac{2}{3} - \frac{1}{2} = \frac{3}{4} + \frac{1}{3} - \frac{1}{2} = \frac{9 + 4 - 6}{12} = \frac{7}{12} $$
符合题意。

综上所述,$\cos \angle ABC = \frac{7}{12}$。

✅ 来源:2021年 · 全国 · 2021_新课标I卷 · 第 19 题 · 本题已通过全部自动发布校验

觉得理解了?

可以再试一道相同方法、不同题面的题,确认是否真正掌握。

题目指纹

这道题真正考什么?

关键能力
立体几何
difficulty
Differentiating
先及格路线 · 高中数学 · 中等题

如果目标是先及格,这类题值得掌握。

用 3 道相关题确认基础和中等变式会到哪一步。

同类专题与考点

返回上层