19.记 $\triangle A B C$ 是内角 $\mathrm{A}, B, C$ 的对边分别为 $a, b, c$ .已知 $b^{2}=a c$ ,点 $D$ 在边 $A C$ 上, $B D \sin \angle A B C=a \sin C$.
(1)证明:$B D=b$ ;
(2)若 $A D=2 D C$ ,求 $\cos \angle A B C$ .
(1) 证明见解析; (2) $\cos \angle A B C=\frac{7}{12}$ .
2021_新课标 I 卷 (2021)
19.记 $\triangle A B C$ 是内角 $\mathrm{A}, B, C$ 的对边分别为 $a, b, c$ .已知 $b^{2}=a c$ ,点 $D$ 在边 $A C$ 上, $B D \sin \angle A B C=a \sin C$.
(1)证明:$B D=b$ ;
(2)若 $A D=2 D C$ ,求 $\cos \angle A B C$ .
(1) 证明见解析; (2) $\cos \angle A B C=\frac{7}{12}$ .
(1)在 $\triangle ABC$ 中,由正弦定理 $\frac{b}{\sin \angle ABC} = \frac{c}{\sin C}$,可得 $\frac{\sin C}{\sin \angle ABC} = \frac{c}{b}$.
已知 $BD \sin \angle ABC = a \sin C$,变形得 $BD = \frac{a \sin C}{\sin \angle ABC}$.
将正弦定理得到的比值代入,得 $BD = a \cdot \frac{c}{b} = \frac{ac}{b}$.
又因为已知条件 $b^2 = ac$,即 $ac = b^2$,
所以 $BD = \frac{b^2}{b} = b$,得证.
(2)由(1)知 $BD=b$.因为 $AD=2DC$,且 $AC=b$,所以 $AD = \frac{2}{3}b$,$DC = \frac{1}{3}b$.
在 $\triangle ABD$ 中,由余弦定理:
$\cos \angle ADB = \frac{BD^2 + AD^2 - AB^2}{2 \cdot BD \cdot AD} = \frac{b^2 + (\frac{2}{3}b)^2 - c^2}{2 \cdot b \cdot \frac{2}{3}b} = \frac{\frac{13}{9}b^2 - c^2}{\frac{4}{3}b^2}$.
在 $\triangle CBD$ 中,由余弦定理:
$\cos \angle CDB = \frac{BD^2 + DC^2 - BC^2}{2 \cdot BD \cdot DC} = \frac{b^2 + (\frac{1}{3}b)^2 - a^2}{2 \cdot b \cdot \frac{1}{3}b} = \frac{\frac{10}{9}b^2 - a^2}{\frac{2}{3}b^2}$.
因为点 $D$ 在边 $AC$ 上,所以 $\angle ADB + \angle CDB = \pi$,故 $\cos \angle ADB = -\cos \angle CDB$.
代入上述表达式:
$\frac{\frac{13}{9}b^2 - c^2}{\frac{4}{3}b^2} = - \frac{\frac{10}{9}b^2 - a^2}{\frac{2}{3}b^2}$.
两边同乘 $\frac{4}{3}b^2$(注意右边分母为 $\frac{2}{3}b^2$,需调整系数),化简得:
$\frac{13}{9}b^2 - c^2 = -2 \left( \frac{10}{9}b^2 - a^2 \right)$,
$\frac{13}{9}b^2 - c^2 = -\frac{20}{9}b^2 + 2a^2$,
整理得 $2a^2 + c^2 = \frac{33}{9}b^2 = \frac{11}{3}b^2$.
将 $c = \frac{b^2}{a}$ 代入上式:
$2a^2 + \frac{b^4}{a^2} = \frac{11}{3}b^2$.
两边同乘 $3a^2$ 并整理:
$6a^4 - 11a^2b^2 + 3b^4 = 0$.
因式分解得 $(2a^2 - 3b^2)(3a^2 - b^2) = 0$.
解得 $a^2 = \frac{3}{2}b^2$ 或 $a^2 = \frac{1}{3}b^2$.
接下来求 $\cos \angle ABC$.由余弦定理:
$\cos \angle ABC = \frac{a^2 + c^2 - b^2}{2ac}$.
因为 $ac=b^2$,分母为 $2b^2$;分子中 $c^2 = \frac{b^4}{a^2}$,
所以 $\cos \angle ABC = \frac{a^2 + \frac{b^4}{a^2} - b^2}{2b^2} = \frac{1}{2} \left( \frac{a^2}{b^2} + \frac{b^2}{a^2} - 1 \right)$.
情形一:若 $a^2 = \frac{1}{3}b^2$,即 $\frac{a^2}{b^2} = \frac{1}{3}$,则 $\frac{b^2}{a^2} = 3$.
此时 $\cos \angle ABC = \frac{1}{2} \left( \frac{1}{3} + 3 - 1 \right) = \frac{1}{2} \cdot \frac{7}{3} = \frac{7}{6} > 1$,不合题意,舍去.
情形二:若 $a^2 = \frac{3}{2}b^2$,即 $\frac{a^2}{b^2} = \frac{3}{2}$,则 $\frac{b^2}{a^2} = \frac{2}{3}$.
此时 $\cos \angle ABC = \frac{1}{2} \left( \frac{3}{2} + \frac{2}{3} - 1 \right) = \frac{1}{2} \cdot \frac{9+4-6}{6} = \frac{1}{2} \cdot \frac{7}{6} = \frac{7}{12}$.
综上所述,$\cos \angle ABC = \frac{7}{12}$.
只讲你不懂的那一步,不用把整道题重讲一遍。答案和完整解析就在上面,不用聊天也能看。
可以再试一道相同方法、不同题面的题,确认是否真正掌握。
用 3 道相关题确认基础和中等变式会到哪一步。
按本题考点(正弦定理)一句话出一份真题练习卷或讲义,先看题目再生成 PDF,打印出来做。